Köpeklerde Kusma
Kusma, mide içeriğinin kuvvetli bir şekilde dışarı çıkarılmasıdır. Kediniz kusmak üzereyse huzursuz davrandığını, yutkunduğunu ve boynu gerilmiş olarak dört ayak üzerinde çömeldiğini fark edebilirsiniz.
Çoğu zaman kusmanın arkasında kedinizin midesi bir şeyi reddediyor olabilir ancak kimi zaman daha ciddi bir durumun işareti de olabilir.
Başlangıç aşamasında kusma daha hızlı tedavi edilebilirken, uzun süren kusmalar dehidratasyona(sıvı kaybına) neden olarak kedinizin sağlığını ciddi şekilde etkileyebilir
Kusma, köpeğinizde seyrek olarak gerçekleşiyorsa, öğünü aşırı hızlı ve fazla yeme veya yemek sonrası fazla hareket gibi bir sebebe bağlı gelişmiş olabilir.
Köpeğiniz sadece 1 kez kustuysa, halsizlik, ateş veya ishal gibi diğer hastalık belirtilerini takip edin. Eğer kusmanın sıklığı ve miktarı artarsa vakit kaybetmeden veteriner hekiminize ulaşın.
Köpekler birçok nedenden dolayı kusabilir. Kusmukta safra (sarı, bazen de köpüklü bir sıvı) varsa, köpeğiniz sık sık veya düzenli olarak kusuyorsa, veteriner hekiminize başvurmalısınız.
Durumunun ciddiyetini belirlemenin en iyi yolu, kusmanın sıklığını ve şiddetini ölçmek ve ishal, ateş veya diş etlerinde renk değişikliği gibi diğer semptomların eşlik edip etmediğini gözlemlemektir. Kronik kusma, altta yatan ciddi bir sağlık sorununun göstergesi olabilir. Ani ve şiddetli kusma, özellikle de ishal ve kanlı olması halinde acil bir durum olduğunu gösterebilir. Köpekler çeşitli nedenlerden dolayı kusabilir. Köpek kusma genellikle bir sorun olduğunu gösteriyor olsa da, çoğu zaman çok acil problemler.
Kusma (mide içeriğinin atılması) (köpeğinizin yemek borusunun içeriğini geri getirdiği zaman) yetersizliği ile karıştırılmamalıdır. Çoğu zaman kusma ile regurgitasyon dediğimiz geri çıkarma karıştırılır. Köpekler yuttukları bir maddeyi çıkarabilir. Bu sırada boyun öne uzanarak çıkarma işlemi görülür. Bu anın videosunu veteriner hekiminize göstererek ayırt edilmesini sağlayabilirsiniz.
Köpek kusma, yemek borusunu etkileyen problemlerle ortaya çıkar. Köpeklerde kusmayı geri çıkarma ile ayırt etmeye yardımcı olan kriterler şunlardır:;
Kusma tipik olarak karın kasılmalarını içerir
Geri çıkarma ise tipik olarak karında kasılmalar olmadan hızlı bir şekilde gerçekleşir
Geri çıkarma yemek yedikten, hap yuttuktan veya tadını sevmediği bir şey içtikten hemen sonra ortaya çıkar
Belirtiler
Köpek kusmasının nedeni, yeme alışkanlıklarına ve sağlığına bağlı olarak değişkenlik gösterebilir.
Köpeğinizin karnı şişmiş görünüyorsa, öne oturur pozisyonunda yatıyor ve muhtemelen hazımsızlık çekebileceğini düşünüyorsanız önemli bir durum olabilir. Şişkinliği olan köpek kusabilmek için uğraşabilir ve başaramayabilir. Bu durum acil veteriner hekiminize ulaşmanızı gerektiren ciddi bir durumdur. Şişkinlik bazen ameliyat gerektirebilir ve geç kalınması ölümcül olabilir.
Ancak genel hatlarıyla köpeklerde kusmanın sebepleri şunlardır:;
Çok Hızlı Yemek : Bazı köpekler, önlerinde mama konulduğu anda hızlıca yemeye meyillidir, ancak yemenin hemen sonrasında sindirilmemiş besinleri kusarak atma eğilimindedirler.
Uygun Olmayan Besinler : Köpekler obur ve çevik canlılardır. Gezdirme sırasında bazen yabancı mamalar, çöpler veya middelerini rahatsız edecek bir şeyler yiyebilirler. İstenmeyen besinin kusulması, vücudun kendi sağlığını koruması için gösterdiği normal bir reaksiyondur.
Yabancı Cisim Yutulması : Bazen oyuncak, sicim gibi bir şeyin istenmeyen bir parçası yutularak sindirim sistemine sıkışır. Mideye ya da bağırsaklara ulaşan bir yabancı cisim, sindirim sisteminin işlevini engeller ve yiyeceklerin sindirim kanalında ilerlemesini engelleyen bir tıkanıklık yaratabilir.
Araba Tutması : Köpekler için yolculuk eğer alışmadılarsa mide bulandırıcı olabilir. Yolculuk öncesi köpeğinizin aç bırakılması köpeğinizin rahat etmesini sağlayabilir. Yine araç tutması konusunda veteriner hekiminiz önleyici tedavi önerebilir.
Gıda alerjisi : Köpekler de yiyeceklerine karşı alerjiler geliştirebilirler.,Aynı zamanda bazen mamalarda bulunan besin maddelerine karşı da alerjiler gelişebilir. Köpek kusmalarında gıda alerjileri oldukça yaygındır. Bu konuda besin değişikliği önerilerek alerji olabilecek içerikler tespit edilebilir.
Düşük Kaliteli İçerik ile Beslenme : Mamalardaki işlenmiş proteinler ve yüksek oranda tahıl genellikle tercih edilen içerikler değildir ve köpekler için sindirimi zordur. Kimi zaman işlenmiş proteinler de kusmaya sebep olabilecek reaksiyonlar oluşturabilirler. Bu nedenle besin değişikliği faydalı olabilir. Bununla birlikte herhangi bir ev yemeği vermemeniz önemlidir.
Zehirlenme : Köpekler çok hızlı ve çevik şekilde yabancı bir şeyler yiyebilir. Ayrıca ev ortamında, yutması halinde onu zehirleyebilecek birçok şey vardır. Herbisitler, böcek ilaçları, ev temizleyicileri, antifriz, kurşun ve diğer kimyasallar, çikolata, sarımsak ve soğan gibi yiyeceklerin yanında yaygın iç ve dış mekan bitkileri zehirli olabilir. Köpeğinizde ani, akut ve ciddi bir kusma görülürse , zehirlenmiş olabileceği kaynakları kontrol edin.
Bakteriyel, Viral veya Paraziter Enfeksiyon : Her yaştaki köpeklerde kusmaya neden olabilecek birçok enfeksiyon kaynağı vardır. Genellikle parazitler kusma veya dışkıda görülebilir. Daha genç ve aşılanmamış köpekler bazı bakteriyel ve viral enfeksiyonlar için daha yüksek risk altındadır. Parvovirüs (kanlı ishal), Distemper (köpek gençlik hastalığı) gibi yaygın görülen ciddi problemler de sebep olabilir.
Sindirim Sistemi Problemleri : Kabızlık, sızıntılı bağırsak hastalığı, kolit, pankreatit, ülserler gibi sindirime bağlı sebepler de bulunabilir. Midedeki veya bağırsaklardaki tümörler köpek kusma sebebi olabilir.
Metabolik Hastalıklar : Kusma, hipertiroidizm, diyabet ve böbrek hastalığı gibi sebeplere dayanabilir. Aynı zamanda sıklaşan kusma ise böbreklerde veya karaciğerde yetmezliklerin bir işareti de olabilir.
Teşhis
Kusmuk aşırı miktarda mukus içeriyorsa nedeni bağırsak iltihabı olabilir. Kusmukta sindirilmemiş yiyecekler ise yiyecek zehirlenmesine, stres veya aşırı yemek yemeye bağlı olabilir. Safra kusulması bağırsak hastalığına veya pankreatite işaret edebilir..
Kusmukta açık renk kırmızı kan bulunursa bu midedeki ülsere bağlı olabilir. Ancak, kan kahverengiyse ve dağılmış ise sorun bağırsakta olabilir. Dışkıdaki ağır kokular genellikle paraziter enfeksiyonlar veya bağırsak tıkanıklığında görülür.
Köpeğin yabancı cisim yediğinden şüpheleniliyorsa veteriner hekiminiz röntgen ile teşhise gidebilecektir. Eğer köpeğinizin bir şeyler yeme alışkanlığı varsa bu ihtimali göz ardı etmemelisiniz. Evdeki kimyasal temizleyiciler, oyuncak parçaları, plastikler, kapak ve şişeler, deve tabanı gibi zehirli ev bitkileri risk oluşturabilecek yabancı cisimlerdir.
Köpek kusma konusunda olası sebeplerini araştırmak için veteriner hekiminizi ziyaret etmeniz önemlidir. Hekiminiz gerekli kan tetkiklerini yaparak köpeğinizin besin emilimi ve sindirimi ile ilgili bir hastalık mı yoksa kusmanın sebebi olabilecek başka bir problemle mi bağlantılı olduğuna karar verebilir.
Bir sebebe spesifik olmayan semptomatik tedavi genellikle başlangıçta hafif kusma vakalarında tercih edilir. Veteriner hekiminiz genellikle küçük miktarda kolayca sindirilebilir, yumuşak bir mama vermenizi önerir. Özellikle sindirimi rahatlatacak şekilde formüle edilmiş bir beslenme tavsiye edilir.
“Su kabı sürekli köpeğinizin yakınında ve tazelenmiş olmalı. Köpek kusma ile gerçekleşen su kaybını önlemek için suya kolay ulaşabilmesi önemlidir.”
Köpeğiniz belirtilere yönelik tedavi ile iyileşmezse, veteriner hekiminiz ilacınızı değiştirebilir veya problemi tekrar değerlendirmek için farklı testler yapabilir.
Kusma şiddetliyse veya veteriner hekiminiz böbrek,karaciğer hastalığı gibi ciddi bir sorundan şüpheleniyorsa, daha agresif bir tedavi gerekebilir. Köpeğinizin sıvı kaybını telafi etmek ve elektrolit seviyelerindeki dengesizlikleri düzeltmek için serum tedavisi gerekebilir.
Köpeğin 2-3 haftadan daha uzun süredir kustuğu kronik köpek kusma vakalarında ek tanı testleri gerekebilir. Bu amaçla yaygın olarak kullanılan testler;
Kan testleri, enfeksiyon, Böbrek ve Karaciğer problemleri, Tiroid problemleri veya Diyabeti tanımlamaya yardım edebilir.
Röntgen, yemek borusu veya midede anormallikleri gösterebilir. Herhangi bir tıkanıklık, tümör, ülser, yabancı cisim vb. sebeplere yardımcı olması için ilaçlı röntgen çekilmesi gerekebilir.
Ultrason , mide ve bağırsakları incelemek için kullanılabilir. Ultrason, mide veya bağırsak duvarlarındaki değişimlerin yanı sıra tıkanıklıkları ve tümörleri görmeye yardımcı olabilir.
Endoskopi , midenin içini doğrudan bir çeşit kamera ile inceleyen yöntemdir. Midedeki değişimleri ve olası kitleleri fark etmeye yardımcı olabilir. Endoskopi işlemi genel bir anestezi gerektirir.
Laparotomi , bazı durumlarda, özellikle bir tıkanıklık veya tıkanmadan şüpheleniliyorsa, biyopsi örnekleri gerekliyse başvurulabilen bir yöntemdir. Laparotomi hem tanı hem de tedavi amaçlı olabilir. Veteriner hekiminiz ameliyat sırasında köpeğinizin karnındaki tüm organları muayene edebilecek ve köpek kusma kaynağını belirlemeye yönelik biyopsi örnekleri alabilir.
Tedavi
Köpeğiniz;
Depresif, halsiz veya ateşi varsa,
Kilo kaybı görülüyorsa,
Kusmukta kan varsa,
Karnı etkileyen herhangi bir ağrı varsa,
Ayrıca ishal veya kabızlığı bulunuyorsa vakit kaybetmeden veteriner hekiminize başvurmalısınız.
Veteriner hekiminizin bilmek isteyeceği ve takip etmeniz gerekenler;
Kusma sıklığı ve miktarı,
Kusma ile beslenmenin bağlantısı,
Kusmukta rahatsız edici koku veya anormal renk olup olmadığı,
Köpeğinizin ne ile beslendiğini ve mamasında değişiklik yapılıp yapılmadığını,
Köpeğinizin farklı yiyeceklere veya diğer maddelere erişimi olup olmadığını,
Son zamanlarda herhangi bir tedavi veya takviye uygulanmış olup olmadığını,
Evde varsa diğer hayvanların aynı problemden etkilenip etkilenmediğini gözlemlemelisiniz.
Köpeğiniz Kusuyorsa Ne Yapmalısınız?
Köpeğiniz nadiren kusuyorsa yabancı cisim ve yiyeceklere veya yutulmuş diğer maddelere karşı normal bir reaksiyon olabilir. Günde bir defadan fazla, birkaç gün boyunca meydana gelen veya başka belirtilerin eşlik ettiği kusma ortada daha ciddi bir sorun olduğunu ve veteriner hekiminiz tarafından kontrol edilmesi gerektiğini gösterebilir.
Genellikle haşlanmış tavuk ve pilav gibi yumuşak bir diyet kusmada yardımcı olabilir. Köpeğinizin tavuk alerjisi varsa, farklı bir protein kaynağı ile ikame edilebilir. Bazen brokoli gibi yeşil bir sebze veya saf konserve balkabağından az miktarda lif desteği sağlanabilir. Veteriner hekiminiz bu konuda tavsiyede bulunacaktır.
Veteriner hekiminize köpeğinizin beslenme alışkanlıklarını, kusma geçmişini, kusmuğun fotoğrafını, eşlik eden diğer belirtileri, olası zehirlenme ihtimallerini ve hastalık geçmişini anlatmalısınız. Veteriner hekiminiz kan, idrar, dışkı testleri ve röntgen,ultrason gibi altta yatan sebepleri belirlemek için bir dizi yöntem kullanabilir.
Çoğu köpek kusma vakası için 24 saat gibi kısa bir süre açlığın ardından hafif bir beslenme önerilir. Köpeğiniz sıvı kaybı nedeniyle sıvı tedavisine ihtiyaç duyabilir. Olası gıda alerjileri beslenmedeki değişikliklerle tedavi edilir. .
Genel olarak, daha yüksek bir lif içeren beslenmede az yağlı bir diyet, özellikle yaşlı köpekler için daha sindirilebilirdir. Hızlı yemeden kaynaklı problemlerde yavaş yeme mama kapları kullanabilirsiniz.